1- جایگاه قانونی هیئتهای حل اختلاف گمرک
هیئتهای حل اختلاف گمرکی بر مبنای ماده ۱۴۴ قانون امور گمرکی مصوب ۱۳۹۰ و آییننامه اجرایی آن ایجاد شدهاند. هدف از تشکیل این هیئتها، رسیدگی به اختلافات میان گمرک و صاحبان کالا (یا نمایندگان قانونی آنها) درباره تعیین ارزش کالا، تعرفهبندی، میزان حقوق ورودی، عوارض، جرایم، ضبط کالا و موارد مشابه است.
2- اعضای هیئتهای حل اختلاف گمرک
ترکیب اعضا طبق قانون اینطور است:
1. نماینده گمرک: معمولاً مدیرکل گمرک یا نماینده رسمی او (رئیس هیئت)، نماینده اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران یا اتاق تعاون ایران )بسته به نوع کالا و درخواست ذینفع(.، یک قاضی یا نماینده معرفی شده از سوی قوه قضائیه (معمولاً به پیشنهاد سازمان ثبت اسناد و املاک کشور یا دادگستری استانها).
حضور نماینده بخش خصوصی (اتاق بازرگانی یا اتاق تعاون) الزامی است تا نظارت بر رعایت حقوق فعالان اقتصادی در تصمیمات هیئتها برقرار باشد.
3- وظایف هیئتهای حل اختلاف گمرک
بر اساس قانون:
نقش اتاق تعاون ایران در هیئتهای حل اختلاف گمرک می توتند به شدح زیر تعریف گردد :
4- نقش اتاق تعاون در هیئت های حل اختلاف گمرک
= پیگیری برای حضور نمایندگان بخش تعاون در هیئتهای حل اختلاف: با توجه به گسترش صادرات و واردات تعاونیها، اتاق تعاون میتواند با مکاتبه و مذاکره با گمرک ایران درخواست کند که نمایندهای از اتاق تعاون (به عنوان مشاور یا کارشناس مدعو) در پروندههای مرتبط با تعاونیها حضور داشته باشد.
= آموزش و مشاوره به تعاونیها: اتاق تعاون میتواند واحد مشاورهای ایجاد کند که تعاونیها را برای تنظیم درست اظهارنامههای گمرکی و پیگیری اختلافات راهنمایی کند تا کارشان به هیئتهای حل اختلاف کشیده نشود یا اگر شد، قوی دفاع کنند.
= تهیه گزارشهای تخصصی: اتاق تعاون میتواند بر مبنای پروندههای واقعی، مشکلات و ابهامات گمرکی تعاونیها را احصاء کند و در قالب پیشنهادهایی به گمرک جمهوری اسلامی ایران ارسال کند.
= حمایت حقوقی: اتاق تعاون میتواند تیمی حقوقی برای دفاع از منافع تعاونیها در فرآیندهای حل اختلاف یا تجدیدنظر داشته باشد.